DÜNYA:
SULTAN  NEVRUZ  VE  RENKLERİ
 Nevruz kelime anlamıyla ‘Yeni Gün’  demektir. Kelime dil açısından İran kökenlidir ve uygulama açısından ise, yeryüzünün bilinen en eski törelerinden biridir. Bu yüzden hemen her ilksel kültürde günümüzde de özel gün olarak uygulaması mevcuttur…

      Ali Rıza UĞURLU
      Dünyanın dört bir yanındaki halklara  göre,
 
    -Dünyanın yaratıldığı gün
    -Adem Peygamber’in (İlk insanın yaratıldığı gün)
    -Nuh Peygamber’in yere ayak bastığı gün
    -Musa Peygamberin Kızıl denizi geçtiği gün
    -Yusuf peygamberin kuyudan çıkarıldığı gün
    -Kimi topluluklar ise gece ile gündüzün bir olduğu bu günü bir bahar müjdecisi sayarlar.
    
      Dünyadaki çeşitli Türk topluluklarında, “Newroz“,
      Noruz“ “Navruz“ “Çağan“ “Mart Dokuzu“ “Sultan Nevruz“              
      Mart Bozumu“ diye de anılır.
      İlk çağlardan günümüze gelen “Nevruz“
      Azerbaycan, İran, Kazakistan, Afganistan gibi ülkelerde resmi tatil ilan edilen bir ulusal bayram olarak kutlanır…
 
      Kürtlerin,  Farsların, Türkmenlerin Özbekler ve daha pek çok halkın kültüründe de yer etmektedir.
      İlkbaharın başlangıcı sayılan ve eski dönemlerden bu yana tüm halklar için ayrı bir yeri olan„“21 Mart“ın anlam ve önemi?
      Kürt halkı, Demirci Kawa öncülüğünde kendilerine zulüm eden ‘Kral Deha’yı’ devirdikleri günü anar ve zafer günü olarak kutlarlar…
      Aleviler :
      Haz. Ali’nin doğduğu - Haz. Fatime ile evlendiği- Haz,Peygamber tarafından ‘‘KADRİ HUN’’ da Hz. Muhammed in yerine  halife tayin edildiği gün olarak kutlar ve bayram ederler…
      Nevruz, günümüzdeki anlamları bir yana, köken olarak bir yeni yıl bayramıdır..
       Belli bir bölgedeki halkların kökleri çok eski kültürlere kadar dayanan yeni yılın başlangıcı ve baharı karşılama bayramı olarak kutlanır…
       Kaynağı orta doğu halkları, ama bununla da sınırlı değil..
       Nevruzu tanıyan uygulayan kültürlerinde yer veren, halkların  coğrafyaya bakınca Balkanlardan  Orta Asya ya kadar orta doğu halkları başta olmak üzere geniş bir alana yayılmış olduğu görülür…
 
       Günümüzde  21. Mart tarihinin, bir çok eski takvim geleneğinde ilkbahar, yani gece ile gündüzün eşit olduğu, güneşin koç burcuna girişiyle yeni yılın başlangıcı olarak görülür…
 
        Nevruz´un  ritüellerle olan ilişkilerinden biri  “Yeni yıl, yılın başlangıcı“, Diğeri ise,  “Bahar ve bereket“ olarak iki önemli kavramı çağrıştırır…
         İnsan oğlu bu kavramlara ‘’insana zamana ve Evren’e ilişkin bilinmeyenleri inanca ve kutsala dayalı açıklamalarla bilirler…
 
         Verimlilik, daha çok yaz kış, yeni yıl eski yıl, bolluk kıtlık gibi zamanlarda ve geçişlerde gerçekleşmesi giderek takvimin evrimi içinde de bir anlam kazanmasına neden olmuştur.   
             
         İlk baharla simgelenen bu ana etkenin dışında Nevruz u Alevi Ve Bektaşilerce önemli kılan başka etkenlerde vardır. Örneğin :
       Haz. Ali’nin doğum günü, eski Mart’ın dokuzu olarak kabul edilir. Bu tarih bugün kullandığımız takvim ile 21. Mart’a denk gelmektedir. Bazı yerlerde bu günün kutlanışında aldığı özel isim ‘Sultan Nevruz’ kutlamasıdır…     
       Örneğin; İzmir Bornova da çoğunluk Tahtacı Türkmenlerinden oluşan bazı köyler yaylaya çıkarlar, halk arasında Mart dokuzundan sonra ‘dağlar mihman alır’, deyişi yaygındır…
       Kutlamalar bu tip uygulamaları ‘’Kırklareli’nden başlayıp doğu Anadolu köylerine dek ülkemizin pek çok yöresinde yaygın olarak görmek mümkündür...
 
 SULTAN  NEVRUZ
 
Bahar gelir gün  ısınır                          
Geldiğinde sultan nevruz                   
Destur alır yer  uyanır                            
Geldiğinde sultan Nevruz                     
 
Yer yüzünün hareketi                            
Alır  gelir  bereketi                                    
Toprak sunar her nimeti                                                                                        
Geldiğinde sultan Nevruz                      
 
Yeni gündür asıl adı                              
Tabiatın gelir  tadı                                  
Çekilir  kışın   inadı                                  
Geldiğinde Sultan Nevruz                     
 
Toprak coşar canı gelir                         
Ağaç açar dal  yeşerir                               
Dallar döner meyve verir                      
Geldiğinde Sultan Nevruz                     
 
Balkanlardan Ortaysa ya                                                        
Sürüler  çıkar  yaylaya                               
Çift çubuk dalar tarlaya
Geldiğinde Sultan Nevruz
 
Kırda açar nergiz sümbül
Çiğdem çalık lale al gül
Gül´e gelir  öter  bülbül
Geldiğinde Sultan Nevruz
 
Kimi ateş yakar atlar
Zalime  isyanı  aklar
Bayram eder coşar halklar
Geldiğinde Sultan nevruz
 
Bulut gelir rahmet saçar
Seller akar çaylar coşar
Ağrı  sızı kalmaz  çıkar
Geldiğinde Sultan Nevruz
 
Kimi bilmez kimi bilir
Ta Ademden beri gelir
Gece gündüz dengin bulur
Geldiğinde Sultan Nevruz
 
Merdan  Ali doğdu dendi
Cem tutuldu lokma yendi
Bacı kardeş semah döndü
Geldiğinde Sultan Nevruz
 
Ali Rıza’m bahar deriz
Rahatlarız  seviniriz
Seneden bolluk bekleriz
Geldiğinde Sultan Nevruz
 
Tüm dünya halklarının huzur ve selamet günlerine vesile olması dileğimle, ‘’Nevruz Bayramı’’nı şen ve huzur içinde geçsin diyor, yürekten kutluyorum...
 
 (Ali Rıza UĞURLU)
banner47
İlgili Galeriler
Anahtar Kelimeler
Misafir Avatar
İsim
Yorum Gönder
Kalan Karakter:
Yorumunuz onaylanmak üzere yöneticiye iletilmiştir.×
Dikkat! Suç teşkil edecek, yasadışı, tehditkar, rahatsız edici, hakaret ve küfür içeren, aşağılayıcı, küçük düşürücü, kaba, pornografik, ahlaka aykırı, kişilik haklarına zarar verici ya da benzeri niteliklerde içeriklerden doğan her türlü mali, hukuki, cezai, idari sorumluluk içeriği gönderen Üye/Üyeler’e aittir.

banner40

banner45

banner39

banner44

banner56

NEVRUZ BAYRAMINIZ KUTLU OLSUN
Türkiye ve dünya halklarının Nevroz bayramını kutluyoruz.

Haberi Oku